ZİKİR RİSÂLESİ

ZİKİR RİSÂLESİ (RİSÂLE FÎ ZİKRİ KELİMETİ LA İLÂHE İLLALLAH) (Şeyh Hâmid-i Veli, Somuncu Baba, Zikir Risâlesi, Risâle fî zikri kelimeti la ilâhe illallah) Şeyh Hâmid-i Velî’ye (Somuncu Baba) atfedilen tasavvuf içerikli risâle. Şeyh Hâmid-i Velî (Somuncu Baba), talebe yetiştirmenin yanında eser de telif etmiştir. Bu yönüyle o, müellif sûfîlerden sayılır. Ondan bahseden ilk kaynaklarda eser […]

Devamı

ŞERH-İ HADÎSİ ERBÂİN

ŞERH-İ HADÎSİ ERBÂİN (KIRK HADİS ŞERHİ) (Şeyh Hâmid-i Veli, Somuncu Baba, Şerh-i Hadîsi Erbâin, Kırk Hadis Şerhi) Şeyh Hâmid-i Veli, ilmiyle temayüz etmiş, müderris ve müellif sûfîlerdendir. Onun hayatını ele alan tarihi kaynakların çoğunda eser yazdığına dair bir kayda rastlamasak da muahhar birkaç kaynakta Şerh-i Hadîsi Erbâin adlı eserinden bahsedilmiştir. Öte yandan Yusuf Hakîkî Baba’nın […]

Devamı

SİLÂHÜ’L-MÜRÎDÎN

SİLÂHÜ’L-MÜRÎDÎN (Şeyh Hâmid-i Velî, Somuncu Baba, Silâhü’l-Mürîdîn, Hüzb’üş-Şeyh Hâmîd) Şeyh Hâmid-i Velî’ye atfedilen dokuz sayfalık dua, vird ve zikirlerinin yer aldığı risâle. Risâlenin, tespit edilebildiğimiz üç nüshası mevcuttur. İlki Ahmed Ziyâeddîn Gümüşhânevî’ye ait Mecmûatü’l-Ahzâb’ın Şazelî cildinde “Hâzâ Hüzb’üş-Şeyh Hâmîd el-Ârif Kaddesallahu sırrahû ve nefe’anâ bih” adıyla 306-315. sayfaları arasında yer alan nüsha; ikincisi Millet Yazma […]

Devamı

Cemâl Halvetî

CEMÂL HALVETÎ (ö. 899/1494) (Mutasavvıf, Müellif, Şâir, Halvetiyye’nin Cemâliyye Ana Kolunun Kurucusu) DOĞUMU – ADI – AİLESİ Hulvî’nin, Lemezât’ta “yakîn nurlarının ulaştırıcısı, mürşidlerin mert ve emini, hidayet ehlinin seçkini, akıl sahiplerinin imamı ve nefis yolunun mücâhidi” diyerek sitayişle bahsettiği Cemâl Halvetî, daha çok “Çelebi Halîfe” adıyla tanınmıştır. Kaynaklarda adı, genelde birbirine yakın olmakla birlikte bazı […]

Devamı

Şeyh Hâmid-i Velî (Somuncu Baba)

ŞEYH HÂMİD-İ VELÎ (SOMUNCU BABA) (d. 750/1349- ö. 815/1412) (Mutasavvıf, Müellif, Melâmî, Üveysî, Aksaray) DOĞUMU – İSMİ – AİLESİ Şeyh Hâmid-i Velî (öl. 815/1412), kaynakların ekserisine göre Kayseri’de doğmuştur. (Lamîi, 2016: 884; Mecdî, 1989: 74; Hoca Saadettin, 1979: 5/79; Lalîzâde (yz), 2456/128a) Kaynakların ekserisi Somuncu Baba’nın doğum yeri olarak Kayseri’yi gösterse de farklı kayıtlar da […]

Devamı

Şeyh Hâmid-i Velî’ye (Somuncu Baba) Atfedilen Nutk-i Şerifler (Şiirler)

Şeyh Hâmid-i Velî’ye (Somuncu Baba) Atfedilen Nutk-i Şerifler (Şiirler) IX/XV. Asrın tanınmış sufilerinden olan Şeyh Hâmid-i Veli (Somuncu Baba) müellif sufilerdendir. Kendisine atfedilen Şerh-i Hadîsi Erbaîn, Zikir Risâlesi ve Silâhü’l-Mürîdîn adında üç eseri bulunmaktadır. (Ulu, 2021a; Ulu, 2021b, Ulu, 2021c; Ulu, 2022) Bunların dışında onun iki nutk-i şerifi (şiir) olduğu kaydedilmiştir. Son dönemlerde Somuncu Baba […]

Devamı

Risâletü’l-Kevseriyye CEMÂL HALVETÎ

Risâletü’l-Kevseriyye CEMÂL HALVETÎ Halvetiyye Tarikatı’nın Cemâliyye ana kolunun kurucusu Cemâl Halvetî’nin Haşr Sûresi’nin sonunun, etvâr-ı seb’a (yedi tavır) üzere tasavvufî te’vilini yaptığı ve kırk hadisin te’vilini işlediği risale. Mezkûr eser, Süleymaniye Ktp., Lala İsmail Efendi Bl., 686 numaralı mecmuanın 42b-50a varak aralığında; kırk hadisin te’vili ise mecmuanın 50b-64b varakları arasında yer almaktadır. Eserin bu nüshası […]

Devamı

Risâle-i Te’vîlu Ra’sü Külli Hatîetin CEMÂL HALVETÎ

Risâle-i Te’vîlu Ra’sü Külli Hatîetin CEMÂL HALVETÎ Cemâl Halvetî’nin Arapça mensur eseri. Risâle, Süleymaniye Kütüphanesi Şehid Ali Paşa 1352 numarada kayıtlı mecmuanın 101a-104a varakları arasında bulunmaktadır. Dört varaklık küçük bir risâledir. Risâlenin başında eserin ismi yer almamaktadır. Bununla birlikte Risâle, “Hubbullah Ra’sü Külli Hatîetin.” ifadesiyle başlar. Bundan dolayı esere Risâle-i Te’vîlu Ra’sü Külli Hatîetin isminin verilmesi uygun […]

Devamı

Kitâbu’n Nûriyye ve Kevkebü’d-Dürriyye CEMÂL HALVETÎ

Kitâbu’n-Nûriyye ve Kevkebü’d-Dürriyye CEMÂL HALVETÎ Cemâl Halvetî’nin esas itibarıyla Nur Sûresi’nin 24/35. ayetinin tefsirini yaptığı ve bazı diğer hususlarda önemli bulduğu birkaç konu hakkında değerlendirmelerde bulunduğu eseri. Kitâbu’n-Nûriyye ve Kevkebü’d-Dürriyye bir tefsir risalesidir. Müellif yedi varaklık bu risalede Nur Suresi 35. âyetin bir bakıma işârî tefsirini yapmıştır. Mezkûr ayet: “Allah, göklerin ve yerin nûrudur. O’nun […]

Devamı

Envâru’l Kulûb CEMAL HALVETÎ

Envâru’l-Kulûb CEMÂL HALVETÎ Cemâliyye’nin kurucusu Cemâl Halvetî’nin (ö. 899/1494) nefsin yedi mertebesini ve kalbin yedi tavrını çeşitli benzetmeler ve ayetlerin te’vil ve tefsiriyle izah ettiği; bazı ayetleri te’vil ve tefsir ettiği, etvâr-ı seb’a konusunu ele aldığı Arapça risâlelerinden biri. Risâle, Süleymaniye Kütüphanesi, Lala İsmail Efendi 686 numaralı mecmuanın 163b-171a varakları arasında olup sekiz varaktan müteşekkildir. […]

Devamı